Paardenpaspoort en medicatie: wat is verplicht?

Waarom heeft elk paard een paspoort?

Paarden gelden voor de wet als dieren die in de voedselketen terecht kunnen komen. Daarom moet elke paardachtige: paard, pony of ezel, geïdentificeerd zijn met een chip en een paspoort hebben dat bij het dier blijft. Het paspoort is dus geen eigendomsbewijs, maar een identiteits- en gezondheidsdocument. Verhuist je paard, gaat het op transport of komt de dierenarts langs: het paspoort hoort beschikbaar te zijn.

De slachtstatus: blijvende gevolgen

In het paspoort staat of je paard bestemd is voor de voedselketen ("slachtpaard") of daarvan is uitgesloten. Die status is de spil van alle medicatieregels:

• Blijft je paard in de voedselketen, dan mag de dierenarts alleen middelen inzetten die daarvoor zijn toegestaan, en gelden er wachttijden zoals bij andere landbouwhuisdieren.
• Is je paard uitgesloten van de voedselketen, dan zijn meer middelen beschikbaar, maar het dier mag daarna nooit meer geslacht worden voor consumptie.

Let op: uitsluiten is definitief en kan niet worden teruggedraaid. Bovendien is uitsluiting sinds 2021 geen vrije keuze meer van de eigenaar: het is het gevolg van een behandeling door de dierenarts met bepaalde middelen. Het kan ook gevolgen hebben voor de waarde van het paard bij verkoop. Bespreek het daarom vooraf met je dierenarts, zodat het niet onverwacht "gebeurt" tijdens een spoedbehandeling.

Welke medicatie moet in het paspoort?

Voor paarden die in de voedselketen blijven, moeten bepaalde behandelingen in het medicijnhoofdstuk van het paspoort worden bijgeschreven, met name middelen die onder aanvullende voorwaarden bij paarden gebruikt mogen worden. Je dierenarts weet welke middelen dit betreft en vult het paspoort in; jouw taak als houder is zorgen dat het paspoort er op dat moment ook echt is. Een paspoort dat op stal in een la ligt terwijl het paard elders behandeld wordt, is een klassieke valkuil.

Wachttijden bij paarden

Voor een paard dat geslacht zou kunnen worden, werken wachttijden precies zoals bij andere diersoorten: na een behandeling moet een vastgestelde periode verstrijken voordat het dier de voedselketen in mag. De wachttijd staat op de bijsluiter van het middel. Algemene uitleg vind je op de wachttijden-pagina.

Sportpaarden: doping is een ander verhaal

Rijd je wedstrijden, dan krijg je naast de wettelijke regels ook met de dopingreglementen van sportbonden zoals de KNHS en de FEI te maken. Belangrijk verschil: een wettelijke wachttijd gaat over voedselveiligheid, een dopingtermijn over eerlijke sport en paardenwelzijn. Een middel kan wettelijk allang "klaar" zijn en tóch nog een positieve dopingtest opleveren. Houd voor sportpaarden dus altijd beide sporen bij en overleg met je dierenarts over behandelingen in aanloop naar een wedstrijd.

Praktisch: je eigen dossier naast het paspoort

Het paspoort registreert lang niet alles. Ontwormingen, vaccinaties, gebitsbehandelingen, bekappen, blessures: voor een compleet beeld heb je een eigen dossier per paard nodig. Dat is niet alleen handig voor jezelf: het voorkomt dubbele behandelingen, geeft de dierenarts direct context en maakt je sterk bij verkoop of discussie. Hoe je administratie er formeel uit moet zien, lees je op de logboekplicht-pagina.

Veelgemaakte fouten

• Het paspoort niet bij het paard hebben bij transport, verkoop of dierenartsbezoek.
• Niet vooraf met de dierenarts bespreken welke middelen worden ingezet: uitsluiting van de slacht is het gevolg van bepaalde behandelingen en is onomkeerbaar.
• Denken dat de dopingtermijn gelijk is aan de wachttijd. Twee verschillende systemen, twee verschillende klokken.
• Geen eigen dossier bijhouden omdat "alles toch in het paspoort staat", maar dat staat het niet.